خانه / آموزش کاشت،داشت و برداشت گیاهان دارویی / دستورالعمل و آموزش کشت دیم گیاه دارویی آویشن

دستورالعمل و آموزش کشت دیم گیاه دارویی آویشن

گیاه دارویی آویشن
گیاه دارویی آویشن

 

 

دستورالعمل و آموزش کشت دیم گیاه دارویی آویشن

 

گیاه دارویی آویشن اختصاص به نواحی غرب مدیترانه داشته و دو گونه از این گیاه مطرح بوده است که یکی برای مصارف طبی بکارمی رفته که دارای گلهایی به رنگ سفید و دیگری که نوع سیاه نامیده می شده است.

آویشن دارای ماده موثره تیمول می باشد و گیاهی است چندساله که از اواسط اردیبهشت سال دوم گل می هد. ریشه این گیاه چوبی، مستقیم و محکم است بنابراین می تواند این گیاه را به خوبی درخود نگه دارد. ساقه آن چهارگوش و منشعب می باشد.

 

*نیازهای اکولوژیکی گیاه دارویی آویشن:

  • دما: در طول رویش به هوای گرم نیاز دارد و طاقت سرما ندارد و اگر برف آن را در سه ماه نپوشاند ممکن است خشک شود.
  • رطوبت : تحمل خشکی را دارد و خشکی دوست به حساب می آید به همین دلیل در زمینهای گود که سطح آب به سطح زمینها نزدیک باشد کشت نشود به غرقابی بودن زمین حساس است.
  • خاک : کشت این گیاه درخاک سنگین توصیه نمی شود و خاک سبک با زهکش مناسب که حاوی ترکیبات کلسیم با PH 8-5/4 مناسب است بهترین نوع خاک برای کشت این گیاه می باشد. اگر خاک مرطوب و سنگین باشد در کمیت و کیفیت اسانس تاثیر نامطلوب خواهد داشت. مواد غذایی خاک اگر بیش از حد یا کمترازحد باشد در هر دو حالت مناسب نبوده هم در پیکر رویشی هم اسانس باعث کاهش عملکرد می شود.
  • نور: با توجه به مدیترانه ای بودن گیاه لازم است طول دوره رشد از نورکافی برخوردار باشد بخصوص در اوایل رشد به سایه بسیارحساس است. پس باید در مناطق آفتابی و یا شیبدار کشت آن در دامنه های جنوبی قابل توصیه می باشد.
  • ارتفاع : آویشن در کوهستانها تا ارتفاع ۲۰۰۰ متری و حتما گاهی بیشترمی روید. در ایران گونه serpylumn رویش دارد. اما آن گونه که بسیار در ایران رویش دارد                   Thymus kotschyamus است که در آذربایجان به کاکوتی معروف است آویشن شیرازی یا آویشن پهن با نام علمی Zataria multyflor در فارس بعمل می آید.

 

 

* تاریخ و فواصل کاشت گیاه دارویی آویشن:

  • زمان کاشت : اگر بخواهیم بذر بکاریم پائیز و در مناطق سردتر اواخر تابستان و دیگر کشت غیرمستقیم و نشایی باشد بهترین زمان انتقال بهار (قبل از شدت یافتن تابش خورشید) و یا اواخر تابستان می باشد.
  • فواصل کشت : عمق کاشت بذر در هر شرایط نباید از ۵/۰ سانتی متر بیشترباشد (چون ریزهستند)
  • شیوه های تکثیر و روش کشت: روش کشت از دو طریق جنسی (بذر) و غیرجنسی (قلمه یا تقسیم بوته) انجام می گیرد. در کشت جنسی یا مستقیما” بذور در زمین کشت می شود و یا از طریق کشت در خزانه بطور غیر مستقیم عمل کشت صورت می گیرد.
  • در روش غیرمستقیم خزانه پس از آماده شدن و تامین عناصر غذایی، مورد استفاده قرارمی گیرد. کیفیت بذر ازنظرخلوص و قدرت جوانه زنی تاثیر مستقیم برفواصل کشت دارد و بذور را می توان با ماسه و خاک به نسبت ۱ به ۳ مخلوط نمود و بذر مورد نیاز برای هرمترمربع خزانه ۱-۸/۰ گرم می باشد. عمق بذر در خزانه ۵/۰ سانتی متر بوده و بهتر است جهت کشت بذر آویشن به دلیل ریزبودن به نسبت یک به سه با ماسه مخلوط گردد. بهترین زمان انتقال نشاء ها اواخر بهار و اوایل تابستان می باشد و برای هر هکتار زمین تقریبا” به تعداد ۲۴۰-۱۶۰ هزار نشاء نیاز است.
  • آبیاری منظم و وجین علف های هرز رشد سریع گیاهکها را موجب می گردد. مناسب ترین زمان انتقال نشاء ها زمانی است که تا ارتفاع ۱۵ سانتی متر و ریشه آن ۷-۵ سانتی متر رشد کرده باشد. انتقال می تواند هم به صورت دستی و هم با ماشین آلات (درمقیاس کشت زیاد) انجام گیرد.

فواصل کشت در بین ردیف ها ۱۰ تا ۱۵ سانتی متر و داخل ردیفها کمتر از ۵ سانتی متر باشد. انتقال قلمه ها پس از ریشه دهی و ظهور اندام های هوایی و در زمان مناسب انجام خواهد شد. تقسیم بوته نیز با استفاده از بوته های چند ساله که سالم و عاری از بیماری است انجام می گیرد بطوریکه بوته ها به چند قطعه که حاوی اندام هوایی و ریشه باشندتقسیم شده و در زمین اصلی کاشته می شوند.

 

* برداشت محصول گیاه دارویی آویشن:

زمان مناسب برداشت آویشن در آغاز گلدهی می باشد که معمولا” از اواسط اردیبهشت ماه شروع می شود. با توجه به تاثیر بسزای برداشت محصول در زمان آفتابی بودن روز اگر برداشت پیکر رویشی این گیاه در ساعاتی از روز که تابش وجود داشته باشد انجام گیرد عملکرد اسانس گیاه افزایش خواهد یافت. دفعات برداشت در سال اول یکبار، اما از سال دوم به بعد تا سه بار می توان عملیات برداشت را انجام داد.

طول اندام هوائی که باید برداشت شود از فاصله ۱۰ تا ۱۵ سانتیمتری سطح زمین خواهد بود و فواصل کمتر از این سبب می گردد تا مقدار ساقه های چوبی ضخیم افزایش یافته و تاثیر نامطلوبی در کیفیت اسانس داشته و از طرفی میزان آلودگی به خاک افزایش میابد که نهایتا” از ارزش محصول می کاهد.

اسانس در سال اول رویش کم بوده و در سال دوم عملکرد بطور قابل ملاحظه ای افزایش یافته است.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *